Açık Lise Tarih – 5 dersi konuları ve çalışma rehberi – 2026

yorumsuz
157 views

Açık Lise Tarih – 5 dersi konuları ve çalışma rehberi – 2026

AÇIK ÖĞRETİM LİSESİ (AÖL) TARİH 5 DERSİ ÇALIŞMA VE TANITIM REHBERİ

MEB 11. Sınıf Tarih Ders Kitabı (1 – 218. Sayfalar Arası) Kitaba Sadık Konu Anlatımı, Ünite Tanıtımları ve Çıkmış Soru Analizleri

2026 Yeni  Kitaplara ve Müfredatına uygun Açık Liseye özel Soru Arama; konu anlatımı ve konu testleri, her gün o güne özel sorular (Günün Sorusu), 2026 Temmuz dahil 25 bin soru, Binlerce Test ve Deneme   Sınavı, Abonelere özel konu özetleri ve konu testleri, Güncel Duyurular ve Rehberlik Bilgileri: Açık Tercih Açık Lise Uygulaması

Aşağıdaki sorulardan daha fazlasını interaktif olarak çözmek ve çok daha detaylı konu anlatımları için Açık Tercih Uygulamasını indirin!

İOS (İPhone ve İPad) Cihazlar : Açık Tercih Açık Lise Test Çöz Mobil Uygulaması İndirin!

Android Cihazlar : Açık Tercih Açık Lise Test Çöz Mobil Uygulaması İndirin!

  1. GİRİŞ VE TARİH 5 MÜFREDAT YAPISI

Açık Öğretim Lisesi (AÖL) müfredatında 11. sınıf Tarih dersi iki ayrı döneme ve derse bölünmüştür. Millî Eğitim Bakanlığı (MEB) 11. Sınıf Tarih Ders Kitabı’nın 1. sayfasından 218. sayfasına kadar olan konular Tarih 5 dersinin sorumluluk alanını oluşturmaktadır. Bu rehber, ders kitabındaki konu sıralamasına, kavram dizinine ve kazanımlara tam sadık kalınarak AÖL öğrencilerinin sınavlarda en yüksek başarıyı elde etmeleri amacıyla hazırlanmıştır.

Tarih 5 dersi, Osmanlı Devleti’nin XVII. yüzyıldaki diplomasi ve askerî yapısındaki değişimlerden başlayarak, XVIII. yüzyıl yenileşme hareketlerine ve XIX. yüzyıldaki demokratikleşme adımlarına (1908 II. Meşrutiyet öncesine kadar) uzanan kritik bir dönemi kapsar. AÖL sınavlarında bu dersten çıkan sorular, öğrencilerin sadece ezber yapmasını değil; neden-sonuç ilişkisi kurmasını, antlaşma maddelerini yorumlamasını, kavramları doğru kavramasını ve tarihsel dönüşümleri analiz etmesini ölçmektedir.

Tarih 5 Ünite ve Konu Dağılım Tablosu

ÜniteKonu / Alt BaşlıklarDers Kitabı SayfalarıAÖL Soru Ağırlığı
1. ÜNİTE:
Değişen Dünyada Osmanlı (1683-1789)
1.1. Siyasi Gelişmeler (1683-1789)
1.2. Uzun Savaşlardan Diplomasiye
1.3. Avrupa’da Düşünce ve Toplumsal Dönüşüm
1.4. Askerî ve Sosyo-Ekonomik Dönüşüm
Sayfa 1 – 102%50 – %55
(Yaklaşık 10-11 Soru)
2. ÜNİTE:
Dönüşüm Sürecinde Osmanlı (1789-1908)
(Ayrım Noktası: Sayfa 218)
2.1. Fransız İhtilali ve Değişim
2.2. Siyasi, Askerî ve İdari Gelişmeler
*(2.3 ve 2.4 başlıkları Tarih 6 dersindedir)*
Sayfa 103 – 218
*(Sayfa 218 Sonu)*
%45 – %50
(Yaklaşık 9-10 Soru)

 

  1. KİTABA SADIK ÜNİTE VE KONU TANITIMLARI

ÜNİTE 1: DEĞİŞEN DÜNYADA OSMANLI (1683-1789)

Bu ünite, Osmanlı Devleti’nin XVII. yüzyıl sonlarından XVIII. yüzyıl sonlarına kadar Avrupa karşısındaki siyasi, askerî, ekonomik ve toplumsal dönüşümünü incelemektedir.

1.1. 1683-1789 Yılları Arasındaki Siyasi Gelişmeler

  • Viyana Kuşatması ve Kutsal İttifak Savaşları: Osmanlı ordusunun Viyana önlerinde bozguna uğraması üzerine Papa’nın çağrısıyla Avusturya, Rusya, Lehistan, Venedik ve Malta’dan oluşan Kutsal İttifak kurulmuştur. 16 yıl süren savaşlar sonunda imzalanan Karlofça Antlaşması (1699), Osmanlı Devleti’nin Batı’da büyük ölçekte toprak kaybettiği ilk antlaşmadır.
  • Prut Antlaşması (1711): 1700 İstanbul Antlaşması ile Azak Kalesi Rusya’ya bırakılmış, ancak 1711 Prut Antlaşması ile Azak Kalesi geri alınarak Karlofça ile kaybedilen yerlerin geri alınabileceği ümidi doğmuştur.
  • Pasarofça Antlaşması (1718): Avusturya ve Venedik ile yapılan savaşlar kaybedilmiş, Lale Devri’ni başlatan bu antlaşmayla Osmanlı Devleti Batı’nın üstünlüğünü kabul etmiş ve savunma politikasına geçmiştir.
  • Belgrat Antlaşması (1739): Fransa’nın arabuluculuğuyla imzalanan bu antlaşma, Osmanlı Devleti’nin XVIII. yüzyıldaki son kazançlı antlaşmasıdır. Belgrat geri alınmış ve Fransızlara verilen kapitülasyonlar 1740’ta sürekli hâle getirilmiştir.
  • Küçük Kaynarca Antlaşması (1774): Kırım bağımsız olmuş, Karadeniz Türk gölü olmaktan çıkmış, Rusya’ya ilk kez savaş tazminatı ödenmiş ve Ortodoksları koruma hakkı tanınmıştır. Kırım’ın Rusya’ya ait olduğu ise 1792 Yaş Antlaşması ile kesinleşmiştir.
  • Osmanlı-Safevi İlişkileri: yüzyılda Safevilerle yapılan savaşlar sonucunda imzalanan 1639 Kasr-ı Şirin Antlaşması ile Zağros Dağları sınır kabul edilmiş ve bugünkü Türkiye-İran sınırı büyük ölçüde çizilmiştir.

1.2. Uzun Savaşlardan Diplomasiye

  • Zitvatorok Antlaşması (1606): 1593-1606 Osmanlı-Avusturya Savaşları sonunda imzalanmıştır. Bu antlaşmayla Avusturya arşidükü diplomatik protokolde Osmanlı padişahına eşit sayılmış ve ‘Sezar’ unvanı tanınmıştır. Osmanlı Devleti diplamaside mütekabiliyet (karşılıklılık) esasını kabul etmiştir.
  • Girit Seferi ve Donanmada Değişim: 24 yıl süren zorlu kuşatmanın ardından ada fethedilmiştir. Kadırgaların Venedik kalyonları karşısında yetersiz kalması üzerine Osmanlı denizciliğinde kadırgadan kalyona geçiş süreci başlamıştır. Kâtip Çelebi bu süreçte gemi sayısından ziyade mürettabatın eğitilmesinin önemini vurgulamıştır.
  • Lehistan Seferleri ve Bucaş Antlaşması: Genç Osman (II. Osman) dönemindeki Lehistan Seferi sonrası imzalanan Bucaş Antlaşması (1672) ile Osmanlı Devleti Batı’da en geniş sınırlarına ulaşmıştır.
  • Çehrin (Bahçesaray) Antlaşması (1681): Osmanlı Devleti ile Rusya arasında imzalanan tarihteki ilk resmî antlaşmadır.

1.3. Avrupa’da Düşünce ve Toplumsal Dönüşüm

  • Hümanizm ve Rönesans: Avrupa’da skolastik düşünceye karşı insanı ve aklı merkeze alan hümanizm anlayışı doğmuştur. Bu anlayış Rönesans ve Reform hareketlerini tetiklemiştir.
  • Reform ve Sekülerleşme: Katolik Kilisesi’nin endülijans (cennetten arsa satma) ve aforoz yetkilerine tepki olarak başlamış, dinî alanda yenileşme sağlanmıştır. Westphalia Antlaşması (1648) ile Avrupa’da mezhep özgürlüğü tanınmış ve seküler (dünyevi) devlet anlayışı güç kazanmıştır.
  • Aydınlanma Çağı ve Bilim Devrimi: Newton, Kant, Thomas More ve J.J. Rousseau gibi düşünürler akıl, deney ve gözlemi savunmuştur. Rousseau, ‘Toplum Sözleşmesi’ eserinde eşitlik ve mutlak demokrasiyi işlemiştir.
  • Merkantilizm ve Fiyat Devrimi: Bir ülkenin zenginliğini sahip olduğu değerli madenlerle (altın/gümüş) ölçen ekonomik anlayıştır. Coğrafi Keşifler sonrası Avrupa’dan Osmanlı ülkesine bol miktarda gümüş girmesi, akçenin değerini düşürmüş ve Fiyat Devrimi (enflasyon) yaşanmıştır.

1.4. Osmanlı Devleti’nde Askerî ve Sosyo-Ekonomik Dönüşüm

  • Tımar Sisteminin Bozulması ve Askerî Dönüşüm: Ateşli silahların yaygınlaşmasıyla Tımarlı Sipahilerin önemi azalmış, devlet hazineden maaş alan Kapıkulu (Yeniçeri) sayısını artırmak zorunda kalmıştır. Bu durum hazineye büyük yük getirmiştir.
  • Celali ve Yeniçeri İsyanları: yüzyılda Anadolu’da çıkan Celali İsyanları (Büyük Kaçgun), köyden kente göçlere, taşrada asayişin ve üretimin bozulmasına yol açmıştır. İstanbul’da çıkan Yeniçeri İsyanları ise padişah değişikliklerine ve önemli devlet adamlarının idamına (Çınar Vakası) sebep olmuştur.
  • Ekber ve Erşed Sistemi: Ahmed döneminde veraset sisteminde yapılan düzenlemeyle hanedanın en yaşlı ve en olgun üyesinin tahta geçmesi kuralı getirilmiştir. Şehzadelerin sarayda eğitildiği Kafes Usulü uygulanmıştır.
  • Lale Devri Yenilikleri: 1718 Pasarofça ile başlayıp 1730 Patrona Halil İsyanı ile biten dönemdir. İlk Türk matbaası (İbrahim Müteferrika ve Said Efendi), çiçek aşısı, geçici Avrupa elçilikleri, barok/rokoko mimari tarzı ve Batı tipi giyim/eşya kullanımı bu dönemde öne çıkmıştır.
  • İltizam, Malikâne ve Âyanlık: Devletin nakit ihtiyacını karşılamak için peşin vergi toplama yöntemi olan iltizam ve ömür boyu kiralama yöntemi olan malikâne sistemi yaygınlaşmıştır. Bu süreçte taşrada Âyanlar güç kazanmıştır.

ÜNİTE 2: DÖNÜŞÜM SÜRECİNDE OSMANLI (1789-1908) [Sayfa 218’e Kadar]

Bu ünite, Fransız İhtilali’nin etkilerinden başlayarak Osmanlı Devleti’nin XIX. yüzyıldaki siyasi, askerî, idari ve anayasal yenileşme çabalarını (218. sayfadaki ayrıma kadar) ele almaktadır.

2.1. Fransız İhtilali ve Değişim

  • Fransız İhtilali ve İlkeleri: 1789’da Fransa’da gerçekleşen ihtilal sonrası İnsan ve Yurttaş Hakları Bildirisi yayımlanmış; özgürlük, eşitlik, adalet ve milliyetçilik akımları dünyaya yayılmıştır. İhtilal Savaşları sonrası Napolyon 1799’da Mısır’ı işgal etmiştir.
  • Viyana Kongresi (1815) ve Metternich Sistemi: İhtilal sonrası bozulan Avrupa dengesini yeniden kurmak ve mutlak monarşileri milliyetçilik akımına karşı korumak amacıyla toplanmıştır. Metternich Sistemi adı verilen krallar arası dayanışma ittifakı kurulmuştur. Bu kongrede ‘Şark Meselesi’ ifadesi ilk kez kullanılmıştır.
  • 1830 ve 1848 İhtilalleri: 1830 İhtilalleri liberalizm ve anayasal düzeni güçlendirirken, 1848 İhtilalleri işçi sınıfının hakları ve demokrasi çabalarıyla Fransa’da başlayıp Avrupa’ya yayılmıştır.
  • İhtilalin Osmanlı’ya Etkisi ve Mora İsyanı: Milliyetçilik akımı Osmanlı gibi çok uluslu imparatorlukları olumsuz etkilemiş, Sırp ve Yunan isyanları patlak vermiştir. Yanya Âyanı Tepedelenli Ali Paşa’nın isyan etmesi, Osmanlı’nın Mora İsyanı ile zamanında ilgilenmesini engellemiş ve Yunanistan’ın bağımsız olmasına zemin hazırlamıştır.

2.2. Siyasi, Askerî ve İdari Gelişmeler

  • Selim ve Nizam-ı Cedit Dönemi: III. Selim tarafından kurulan Nizam-ı Cedit ordusuna subay yetiştirmek amacıyla 1795’te Mühendishane-i Berr-i Hümâyun (Kara Mühendishanesi) açılmıştır. Dönem Kabakçı Mustafa İsyanı ile sona ermiştir.
  • Sened-i İttifak (1808): 1808’de Sadrazam Alemdar Mustafa Paşa öncülüğünde II. Mahmud ile Âyanlar arasında imzalanmıştır. Padişahın yetkileri ilk kez sınırlandırılmış ve Âyanların varlığı resmen tanınmıştır.
  • Yeniçeri Ocağının Kaldırılması ve Yeni Ordu: 1826’da Yeniçeri Ocağı kaldırılarak (Vaka-i Hayriye) yerine Asâkir-i Mansûre-yi Muhammediye ordusu kurulmuştur. Bu orduya subay yetiştirmek için Mekteb-i Harbiye ve Mekteb-i Tıbbiye açılmıştır.
  • Mısır Sorunu ve Boğazlar Sözleşmesi: Mısır Valisi Mehmet Ali Paşa’nın isyanı üzerine Rusya’dan yardım istenmiş ve Hünkâr İskelesi Antlaşması (1833) imzalanmıştır. Boğazlar sorunu ortaya çıkmış, 1840 Londra Antlaşması ile Mısır sorunu, 1841 Londra Boğazlar Sözleşmesi ile Boğazlar uluslararası statü kazanmıştır.
  • Tanzimat ve Islahat Fermanları: 1839 Tanzimat Fermanı ile kanun üstünlüğü kabul edilmiştir. 1856 Islahat Fermanı ile gayrimüslimlere Müslümanlarla tam eşitlik sağlanarak Avrupalı devletlerin iç işlerimize müdahalesi önlenmek istenmiştir.
  • Kırım Savaşı (1853-1856) ve Paris Antlaşması: Kutsal Yerler Sorunu bahanesiyle başlayan savaşta Osmanlı Devleti İngiltere ve Fransa’nın desteğini almıştır. Savaş sırasında ilk kez dış borç alınmıştır. 1856 Paris Antlaşması ile Osmanlı bir Avrupa devleti sayılmış, ancak Karadeniz’in tarafsızlaştırılması maddesiyle kazanan taraf olmasına rağmen mağlup muamelesi görmüştür.
  • 93 Harbi ve Berlin Antlaşması (1878): Rusya ile yapılan savaş kaybedilmiş, Berlin Antlaşması (1878) ile Sırbistan, Karadağ ve Romanya bağımsız olmuş; Kars, Ardahan ve Batum Rusya’ya bırakılmıştır. Ermeni Meselesi ilk kez uluslararası antlaşmalara girmiş ve Anadolu’ya kitlesel Müslüman göçleri yaşanmıştır.
  • Meşrutiyet ve Kanun-ı Esasi: 1876’da Kanun-ı Esasi ilan edilerek I. Meşrutiyet dönemine geçilmiştir. Meclis-i Mebusan açılmış, halk ilk kez yönetime katılmış ve anayasal düzene geçilmiştir. Osmanlıcılık akımı temel alınmıştır.
  • Fikir Akımları ve Sosyal Kurumlar: Osmanlı Devleti’ni dağılmaktan kurtarmak için Osmanlıcılık, II. Abdülhamid döneminde uygulanan İslamcılık (Panislamizm), Türkçülük ve Batıcılık akımları geliştirilmiştir. bu dönemde Dârülaceze ve Himaye-i Etfal gibi sosyal yardım kurumları kurulmuştur.
📌 MÜFREDAT AYRIM NOKTASI UYARISI (SAYFA 218)
AÖL ders kitabı ayrım noktasına göre 218. sayfanın sonu Tarih 5 dersinin bitiş noktasıdır.

2. Ünite’nin 2.3 (Bilim, Sanat ve Teknoloji) ve 2.4 (Sanayileşme Çabaları) alt başlıkları Tarih 6 dersinin kapsamına girmektedir.

Sınavda çıkabilecek sorularda Tanzimat, Islahat ve Kanun-ı Esasi adımlarının demokratikleşme süreçleri olduğuna dikkat edilmelidir.

2026 Yeni  Kitaplara ve Müfredatına uygun Açık Liseye özel Soru Arama; konu anlatımı ve konu testleri, her gün o güne özel sorular (Günün Sorusu), 2026 Temmuz dahil 25 bin soru, Binlerce Test ve Deneme   Sınavı, Abonelere özel konu özetleri ve konu testleri, Güncel Duyurular ve Rehberlik Bilgileri: Açık Tercih Açık Lise Uygulaması

Aşağıdaki sorulardan daha fazlasını interaktif olarak çözmek ve çok daha detaylı konu anlatımları için Açık Tercih Uygulamasını indirin!

İOS (İPhone ve İPad) Cihazlar : Açık Tercih Açık Lise Test Çöz Mobil Uygulaması İndirin!

Android Cihazlar : Açık Tercih Açık Lise Test Çöz Mobil Uygulaması İndirin!

  1. AÖL ÇIKMIŞ SORU ANALİZLERİ VE SORU TİPLERİ EVALÜASYONU

Açık Öğretim Lisesi sınavlarında çıkan sorular incelendiğinde, Tarih 5 dersi sorularının belirli kavramlar, antlaşma maddeleri, kurum isimleri ve neden-sonuç kalıpları etrafında yoğunlaştığı görülmektedir. Aşağıda konu başlıklarına göre soru tipleri ve sınav eğilimleri detaylandırılmıştır:

  1. Antlaşmalar ve Diplomatik Gelişmeler Soru Tipleri
  • Zitvatorok ve Mütekabiliyet: Zitvatorok Antlaşması sorularında genellikle ‘mütekabiliyet’ (karşılıklılık/eşitlik) kavramı sorgulanır. Avusturya arşidükünün Osmanlı padişahına eşit sayılması vurgulanır.
  • Toprak Kayıpları ve Kırım: Karlofça ve Yaş antlaşmaları büyük toprak kayıpları ve Kırım’ın kaybedilmesi bağlamında sorulur. Karlofça Batı’da büyük toprak kaybı, Yaş Antlaşması ise Kırım’ın Rusya’ya ait olduğunun kesin kabulüdür.
  • Sınır Antlaşmaları: Bucaş Antlaşması Batı’da en geniş sınırlara ulaşıldığı, Kasr-ı Şirin Antlaşması ise bugünkü Türkiye-İran sınırının çizildiği antlaşma olarak direkt bilgi sorusu şeklinde gelir.
  • Paris Antlaşması ve Karadeniz Statüsü: Kırım Savaşı sonrası imzalanan Paris Antlaşması’nda Osmanlı’nın ‘galip devlet olmasına rağmen Karadeniz’in silahsızlandırılması maddesiyle mağlup devlet muamelesi gördüğü’ vurgusu sınavların vazgeçilmez soru kalıbıdır.
  • Berlin Antlaşması ve Balkanlar: Berlin Antlaşması sorularında Sırbistan, Karadağ ve Romanya’nın bağımsız olması, Kars-Ardahan-Batum’un Rusya’ya verilmesi ve Ermeni Mesele’sinin uluslararası boyut kazanması sorulmaktadır.
  1. Islahatlar, Kurumlar ve Padişah Eşleştirmeleri
  • Lale Devri Islahatları: Lale Devri sorularında ilk Türk matbaası (İbrahim Müteferrika), çiçek aşısı, geçici elçilikler ve barok/rokoko mimarisi ön plana çıkar. Bu gelişmelerin kültürel ve teknik alanda olduğu, askerî bir ıslahat içermediği sorulara konu olur.
  • Selim ve Mühendishane: III. Selim Dönemi Nizam-ı Cedit yenilikleri ve 1795’te kurulan Mühendishane-i Berr-i Hümâyun (Kara Mühendishanesi) doğrudan eşleştirme sorularında karşımıza çıkar.
  • Mahmud ve Sened-i İttifak: II. Mahmud Dönemi sorularında Sened-i İttifak’ın ‘padişah yetkilerini ilk kez sınırlandırdığı ancak meşruti/anayasal bir düzen getirmediği’ çeldiricisi sıklıkla kullanılır. Yeniçeri Ocağı’nın kaldırılması (Vaka-i Hayriye) ve Asâkir-i Mansûre ordusu ile Mekteb-i Harbiye eşleştirmeleri sorulmaktadır.
  • Abdülhamid ve Yardım Kurumları: II. Abdülhamid Dönemi sorularında İslamcılık (Panislamizm) fikri, Dârülaceze ve sosyal yardım kurumları soruların odağındadır.
  1. İsyanlar, İç Olaylar ve Toplumsal Yapı
  • Celali İsyanları: Celali İsyanları sorularında Anadolu’da sosyal düzenin bozulması, üretimin durması ve ‘Büyük Kaçgun’ adı verilen göç hareketleri sorulur.
  • Yeniçeri İsyanları: Yeniçeri İsyanları sorularında merkez otoritesinin sarsılması, padişah değişiklikleri ve devlet adamlarının idam edilmesi (Çınar Vakası) sonuçları üzerinde durulur.
  • Tepedelenli Ali Paşa ve Mora İsyanı: Yanya Âyanı Tepedelenli Ali Paşa İsyanı’nın Osmanlı Devleti’ni meşgul ederek Mora (Yunan) İsyanı’nın başarıya ulaşmasında dolaylı rol oynadığı bilgisi çeldiricisi yüksek soru tipidir.
  1. Avrupa Tarihi, Düşünce Akımları ve Ekonomi
  • Hümanizm ve Reform: Katolik Kilisesi’nin skolastik anlayışına, endülijans ve aforoz uygulamalarına karşı Hümanizm, Rönesans ve Reform hareketlerinin doğuşu sorgulanmaktadır.
  • Merkantilizm ve Enflasyon: Coğrafi Keşifler ve Merkantilizm sonrası Avrupa’dan Osmanlı ülkesine bol gümüş girmesinin akçenin değerini düşürmesi ve ‘Fiyat Devrimi/Enflasyon’ yaratması ekonomi sorularının ana temelidir.
  • Aydınlanma Düşünürleri: Aydınlanma Çağı düşünürlerinden J.J. Rousseau’nun ‘Toplum Sözleşmesi’ eseri ve demokrasi vurgusu isim-eser sorularında yer alır.
  • Metternich Sistemi: Viyana Kongresi (1815) ve Metternich Sistemi sorularında mutlak monarşilerin milliyetçiliğe karşı korunması amacı sorulur.
  1. Anayasal Düzene Geçiş ve Demokratikleşme Adımları
  • Demokratikleşme Belgeleri: Tanzimat Fermanı (kanun üstünlüğü), Islahat Fermanı (gayrimüslim eşitliği ve Avrupalıların iç işlerimize müdahalesini önleme) ve Kanun-ı Esasi (ilk anayasa, Meclis-i Mebusan, Osmanlıcılık fikri) sırasıyla aşama aşama sorulur.
  • Meşrutiyet ve Mebusan Meclisi: Kanun-ı Esasi sorularında halkın ilk kez yönetime katılması ve padişahın yetkilerinin meclis lehine sınırlandırılması vurgusu aratılır.
  1. AÖL TARİH 5 SINAVINA HAZIRLIK STRATEJİLERİ VE KAVRAM TABLOSU

Kritik Kavramlar Sözlüğü

Kavram / TerimAÖL Sınavı Açısından Anlamı ve Önemi
MütekabiliyetDiplomaside karşılıklılık esasıdır. İlk kez Zitvatorok Antlaşması ile Avusturya karşısında uygulanmış, eşitlik kabul edilmiştir.
Ekber ve ErşedI. Ahmed döneminde veraset sisteminde yapılan düzenlemedir. Hanedanın en yaşlı ve en akıllı üyesinin tahta geçmesini öngörür.
MerkantilizmDeğerli maden birikimine dayanan Avrupa iktisat modelidir. Osmanlı’da akçe enflasyonuna ve altın/gümüş kaçışına yol açmıştır.
Büyük KaçgunCelali İsyanları nedeniyle Anadolu’daki köylülerin topraklarını terk ederek güvenli şehirlere veya dağlara kaçması olayıdır.
Şark Meselesi1815 Viyana Kongresi’nde Avrupalı devletlerin Osmanlı’yı paylaşma ve Türkleri Avrupa/Anadolu’dan çıkarma politikası için kullandığı terimdir.
Metternich SistemiFransız İhtilali’nin milliyetçilik ve özgürlük akımlarına karşı mutlak monarşileri korumak amacıyla Viyana Kongresi’nde kurulan ittifak sistemidir.
Panislamizm (İslamcılık)II. Abdülhamid döneminde devletin birliğini korumak için dünyadaki tüm Müslümanları halife etrafında toplama politikasıdır.
Kanun-ı Esasi1876 yılında ilan edilen Osmanlı Devleti’nin ve Türk tarihinin ilk anayasasıdır. Meşruti yönetime geçişi sağlamıştır.

 

Sık Yapılan Hatalar ve Çeldirici Uyarıları

  • Sened-i İttifak Tuzağı: Sened-i İttifak (1808) padişah yetkilerini sınırlandıran ilk belgedir ancak meşrutiyet veya anayasal düzen DEĞİLDİR. Meşrutiyete 1876’da Kanun-ı Esasi ile geçilmiştir.
  • Lale Devri Islahatları Çeldiricisi: Lale Devri’nde matbaa, kütüphane, çini fabrikası ve çiçek aşısı getirilmiştir ancak ASKERÎ İSLAHAT YAPILMAMIŞTIR. Sınavlarda Lale Devri’nde askerî ıslahat yapıldığı şıkkı çeldiricidir.
  • Paris Antlaşması Yanılgısı: Kırım Savaşı sonrası 1856 Paris Antlaşması’nda Osmanlı savaşı kazanmıştır ancak Karadeniz’in silahsızlandırılması maddesi nedeniyle mağlup devlet muamelesi görmüştür.
  • Küçük Kaynarca – Yaş Antlaşması Farkı: 1774 Küçük Kaynarca ile Kırım bağımsız olmuş, 1792 Yaş Antlaşması ile Kırım’ın Rusya’ya ait olduğu resmen kabul edilmiştir. Bu iki antlaşmanın aşamaları karıştırılmamalıdır.

2026 Yeni  Kitaplara ve Müfredatına uygun Açık Liseye özel Soru Arama; konu anlatımı ve konu testleri, her gün o güne özel sorular (Günün Sorusu), 2026 Temmuz dahil 25 bin soru, Binlerce Test ve Deneme   Sınavı, Abonelere özel konu özetleri ve konu testleri, Güncel Duyurular ve Rehberlik Bilgileri: Açık Tercih Açık Lise Uygulaması

Aşağıdaki sorulardan daha fazlasını interaktif olarak çözmek ve çok daha detaylı konu anlatımları için Açık Tercih Uygulamasını indirin!

İOS (İPhone ve İPad) Cihazlar : Açık Tercih Açık Lise Test Çöz Mobil Uygulaması İndirin!

Android Cihazlar : Açık Tercih Açık Lise Test Çöz Mobil Uygulaması İndirin!

AÖL Sınavında Başarı İçin Tavsiyeler

  • Ünite sonlarındaki terim ve kavram özetlerini mutlaka ezberleyin. AÖL sorularının %40’ı doğrudan kavram eşleştirmesidir.
  • Padişah-ıslahat eşleştirmelerini bir tablo halinde duvarınıza asın (III. Selim – Nizam-ı Cedit / Mühendishane; II. Mahmud – Asakir-i Mansure / Harbiye / Sened-i İttifak; II. Abdülhamid – Darülaceze / İslamcılık).
  • Soruları okurken ‘ulaşılamaz’, ‘değildir’, ‘söylenemez’ gibi olumsuz soru köklerinin altını çizin.
  • Rehberin 3. bölümündeki çıkmış soru analizi başlıklarını sınavdan önceki son gün tekrar gözden geçirin.
Sosyal Medyada Paylaş Facebook Twitter Google+
Açık Lise sınavlarına hazırlanmanın en kolay hali: AçıkTercih AÖL Test Çöz!

Mobil Uygulamamızı İNDİRİN! AÖL Yeni Müfredat Çıkmış Sınav Sorularını Çözün!


Etiketler:
Eklenme Tarihi: 11 Ekim 2026

Facebook Yorumları

Konu hakkında yorumunuzu yazın

Yorum yapmak için giriş yapmalısınız.